İsveç’in başkenti Stockholm, 750 bin tonluk yeni anlaşmayla dünyanın en büyük karbon giderim alıcılarından biri haline geldi. Kent yönetimi, tamamen ortadan kaldırılamayan emisyonları atmosferden çekmek için uzun vadeli karbon giderim kapasitesi satın alıyor.
Bir dönem iklim politikalarının temel hedefi daha az karbon salmaktı. Şimdi bazı şehirler bir adım daha ileri gidiyor: Atmosfere karışmış karbonu geri almaya çalışıyor. Karşınızda… Stockholm. İsveç’in başkenti Stockholm, yaptığı yeni anlaşmayla önümüzdeki 15 yıl boyunca toplam 750 bin ton karbon giderimi satın alacağını açıkladı. Bu hamleyle kent, dünyanın en büyük karbon giderim alıcılarından biri haline geliyor. Anlaşmanın merkezinde ise iklim dünyasının son yıllardaki en tartışmalı teknolojilerinden biri bulunuyor. Biyokütleden enerji üretimi sırasında ortaya çıkan karbondioksit yakalanıyor, sıvılaştırılıyor ve yerin yüzlerce metre altındaki jeolojik katmanlarda depolanıyor. Amaç, karbonun yalnızca daha az salınması değil; atmosferden fiziksel olarak çekilmesi.
Karbonu Geri Almak
Bu yaklaşım, iklim politikalarında sessiz bir değişime işaret ediyor. Çünkü emisyon azaltımı hâlâ önceliğini korusa da birçok hükümet ve şirket artık bunun tek başına yeterli olmayabileceğini düşünüyor. Özellikle havacılık, çimento ve ağır sanayi gibi tamamen karbonsuzlaşması zor sektörler için karbon giderimi yeni bir güvenlik ağı olarak görülüyor. Ancak tartışma burada başlıyor. Destekleyenlere göre karbon giderimi, net sıfır hedeflerine ulaşmanın kaçınılmaz bir parçası. Eleştirenlere göre ise atmosferden karbon çekme fikri, emisyonları kaynağında azaltma baskısını zayıflatma riski taşıyor. Başka bir ifadeyle soru artık teknolojinin çalışıp çalışmadığı değil; bu teknolojinin nasıl kullanılacağı.
Bir zamanlar iklim mücadelesinin dili rüzgâr türbinleri ve güneş panelleri üzerinden kuruluyordu. Şimdi sözlüğe yeni bir kavram ekleniyor: karbonu geri almak. Stockholm’ün attığı adım, önümüzdeki yıllarda iklim politikalarının yalnızca ne kadar karbon salındığıyla değil, ne kadarının geri toplanabildiğiyle de ölçülebileceğini gösteriyor. Peki ya bizim şehirlerimizde durum ne? İnsan merak etmiyor değil…
