İngiltere Merkez Bankası, iklim değişikliğinden kaynaklanan geçiş risklerini finansal sistemin merkezine taşıyan yeni bir adım attı. Banka tarafından yayımlanan düzenlemeye göre, net sıfır ekonomisine geçiş sürecinden olumsuz etkilenme riski taşıyan sektörlere ait şirket tahvilleri, teminat değerlendirmelerinde ek risk katsayılarına tabi tutulacak. Uygulamanın Ekim 2026'da yürürlüğe girmesi planlanıyor. Merkez bankalarının teminat çerçeveleri, ticari bankaların merkez bankasından borçlanırken hangi varlıkları teminat olarak kullanabileceğini belirliyor. BoE'nin yeni yaklaşımıyla birlikte, iklim dönüşümünden daha fazla etkilenebilecek sektörlere ait tahviller daha yüksek iskonto oranlarıyla değerlendirilecek. Böylece bu varlıkların finansal sistem içindeki cazibesi azalabilecek.
Kömür Şirketlerine Kapı Kapanıyor
Yeni düzenleme kapsamında termal kömür madenciliğinden gelir elde eden şirketlerin ihraç ettiği tahviller ise teminat olarak kabul edilmeyecek. Karar, iklim risklerinin yalnızca çevresel değil aynı zamanda finansal bir istikrar konusu olarak değerlendirildiğinin son örneklerinden biri olarak görülüyor.
Merkez Bankacılığında Yeni Dönem
BoE'nin hamlesi, geçen yıl benzer bir adım atan Avrupa Merkez Bankası'nın ardından geldi. Avrupa'da merkez bankaları, iklim politikaları nedeniyle değer kaybedebilecek varlıkların finansal sistem üzerinde yaratabileceği riskleri daha yakından izlemeye başladı. Uzmanlara göre bu tür uygulamalar, bankaların ve yatırımcıların yüksek emisyonlu sektörlere yönelik risk değerlendirmelerini değiştirebilir. Aynı zamanda şirketler üzerinde de net sıfır dönüşüm planlarını hızlandırmaları yönünde yeni bir baskı oluşturabilir. BoE'nin kararı, iklim risklerinin artık yalnızca sürdürülebilirlik raporlarında değil, para politikası ve finansal istikrar araçlarında da dikkate alınmaya başladığını gösteriyor.
