Avrupa Komisyonu'nun önerisi kabul edilirse, 2029'dan itibaren Avrupa'dan kalkış yapan ve yaklaşık 5 bin kilometreye kadar olan bazı uluslararası uçuşlar Avrupa Birliği Emisyon Ticaret Sistemi (EU ETS) kapsamına alınacak. Düzenlemenin Türkiye, Orta Doğu ve Kuzey Afrika'ya yapılan birçok uçuşu etkilemesi beklenirken, ABD'ye yapılan doğrudan transatlantik uçuşları kapsam dışında kalacak.
"Çifte Yük" Eleştirisi
Havayolu şirketleri ve sektör temsilcileri, uluslararası havacılıkta karbon emisyonlarının hâlihazırda Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü'nün (ICAO) yürüttüğü CORSIA sistemi kapsamında yönetildiğini hatırlatıyor. Emirates Başkanı Tim Clark, AB'nin önerisini "çifte yük" olarak nitelendirirken, Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) de tek taraflı bölgesel uygulamaların küresel sistemle çelişebileceği uyarısında bulundu.
Sektör temsilcilerine göre farklı karbon fiyatlandırma mekanizmalarının aynı uçuşlara uygulanması hem maliyetleri artırabilir hem de uluslararası havacılıkta düzenleyici uyumu zorlaştırabilir. Avrupa Birliği ise havacılık emisyonlarının azaltılması için mevcut küresel mekanizmaların yeterli olmadığını savunuyor. Komisyon, Emisyon Ticaret Sistemi'nin kapsamını genişleterek sektörün iklim hedeflerine daha fazla katkı sağlamasını amaçlıyor. Teklif, Avrupa Parlamentosu ve üye ülkeler tarafından müzakere edilecek.
Editörün Görüşü
Avrupa'nın havacılıkta karbon maliyetlerini artırma yönündeki adımları, iklim politikalarının artık yalnızca çevresel değil, ticari rekabet açısından da şekillendiğini gösteriyor. Asıl tartışma ise karbon fiyatlandırmasının gerekliliğinden çok, bunun küresel tek bir sistem üzerinden mi, yoksa bölgesel kurallarla mı yürütüleceği. Bu denge, önümüzdeki yıllarda yalnızca havayollarının maliyetlerini değil, uluslararası ticaret ve yolcu taşımacılığının kurallarını da belirleyebilir.
Kaynak: Reuters
