Son dönemde küresel ekonomi sahnesinde yeni bir dil oluşuyor. İklim geri çekilmiyor, sadece başka başlıkların içine saklanıyor. Eskisi kadar popüler değil mi sizce?
Küresel finans ve ekonomi toplantılarında son dönemde dikkat çeken bir sessizlik var. İklim krizi ortadan kalkmış değil, ancak eskisi kadar doğrudan ve yüksek sesle konuşulmuyor. Bunun yerine daha teknik, daha temkinli ve çoğu zaman dolaylı bir dil tercih ediliyor. Enerji güvenliği, tedarik zinciri kırılganlığı, rekabet gücü ya da sanayi politikaları gibi başlıklar öne çıkarken, iklim meselesi bu tartışmaların içine gömülüyor. Bu değişim ilk bakışta geri adım gibi görünebilir, ancak aslında daha karmaşık bir dönüşüme işaret ediyor. Çünkü gerçek şu: İklim artık ayrı bir gündem değil. Ekonominin, ticaretin ve hatta güvenliğin bir parçası haline gelmiş durumda. Bu da onu daha görünmez ama aynı zamanda daha belirleyici kılıyor. Örneğin enerji politikaları konuşulurken aslında karbon yoğunluğu, maliyetler ve dönüşüm hızları da tartışılıyor. Ancak bunlar artık “iklim” etiketiyle değil, daha çok ekonomik rasyonalite üzerinden ifade ediliyor.
Bu yeni dilin arkasında ise net bir gerilim var. Bir yanda emisyonları hızla azaltma baskısı, diğer yanda büyümeyi ve rekabet gücünü koruma ihtiyacı. Özellikle son yıllarda artan jeopolitik riskler ve enerji krizleri, birçok ülkeyi daha pragmatik bir çizgiye çekti. Bu da iklim hedeflerinin tamamen terk edilmesine değil, daha esnek ve zaman zaman ertelenebilir bir çerçevede ele alınmasına yol açtı. Ortaya çıkan tablo şu: İklim hâlâ masada, ama artık tek başına oturmuyor. Onu anlamak için sadece çevre politikalarına değil, ekonomik kararların satır aralarına bakmak gerekiyor. Çünkü bugün iklim, açıkça konuşulmayan ama her kararın içinde var olan bir parametreye dönüşmüş durumda.