İran’daki savaş, enerji piyasalarını sarsarken fosil yakıtlara bağımlılığın ekonomileri nasıl kırılgan hale getirdiğini bir kez daha gösterdi.
Bazı krizler yeni bir şey öğretmez, sadece bildiğini daha sert hatırlatır. İran’daki savaş da aslında tam olarak bunu yaptı. Enerji fiyatları zıpladı, piyasalar gerildi ve herkes bir anlığına aynı yere baktı. Acı gerçeği gördük, biz hâlâ fosile fazlasıyla bağımlıyız. Aslında bu yeni bir bilgi değil. Yıllardır konuşuluyor. Ama ne zaman bir kriz çıksa, teori bir anda pratiğe dönüşüyor. Petrol akışı aksayınca sadece enerji değil, ekonomi de sendelemeye başlıyor. Zincirleme bir etki. Tanıdık, hatta biraz fazla tanıdık.
İAslında bir bakıma da ironik bir durum. Bu tür krizler, fosil yakıtların ne kadar riskli olduğunu açıkça gösteriyor. Ama aynı anda daha fazla fosil yakıt arayışını da tetikliyor. Yani sistem, sorununu çözmeye çalışırken aynı sorunun içine geri düşüyor.Birleşmiş Milletler tarafında ise mesaj net. Bu tablo “acı bir ders”. Ama insanın aklına şu geliyor, kaçıncı ders bu? Ve neden hâlâ not tutuluyor ama davranış değişmiyor? Çünkü mesele sadece enerji değil, alışkanlık. Altyapı, yatırım, politika… Hepsi yıllardır aynı zemine kurulu. O yüzden kırılganlık biliniyor ama terk edilmiyor. Sonuçta yine aynı noktaya geliyoruz. Her kriz, fosil bağımlılığını biraz daha görünür kılıyor. Ama görünür olması, çözülmesi anlamına gelmiyor. Ve galiba asıl problem de tam olarak burada başlıyor.